Önceki yazılarımda da belirttiğim gibi, Klasik Teizm ve Zamanın A teorisi bağdaşmamaktadır (bilginin analizi mevzusu konusunda emin olmasam da) çünkü A teorisi objektif bir değişimin varlığını kabul eder.Bu yüzden Klasik Teist için en makul hamle B teorisidir.
Acaba gerçekten öyle mi? B teorisi ve Klasik Teizmin çatıştığına dair argüman şöyledir:
1) Tanrı, rasyoneldir.
2) Zamanın akma hissi bir görüngüdür.
3) Zamanın akma hissi ya bir gerçekliğe tekabül eder ya da ilüyondur.
4) Eğer Zamanın B Teorisi doğruysa, zamanın akma hissi ilüzyondur.
4.1)Zamanın B Teorisi doğrudur.
4.2) Zamanın akma hissi ilüzyondur.
5) Tanrı'nın, "gerçekten salt fenomen mi yoksa bir gerçekliği (zamansal akış) mi ima ediyor" ayrımı yapılamayan şeye ilüzyon muamelesi yapması rasyonel değildir.
6)Tanrı rasyonel değildir (4,5 ve 6)
Öncelikle belirtmeiliyim ki zamanın akışı ile zamanın akışına dair his farklıdır.İlki objektif bir gerçekliğe dair iken diğeri subjektif bir gerçekliğe dairdir.Birincisi var olduğunda ikincisi ilüzyon olamaz, ikincisi ilüzyon olduğunda ilki gerçek olamaz.Birinci ve yedinci önermelerin çeliştiği görülmektedir. 1 ve 4.1 önermeleri, B Teorisi ve Klasik Teizmi aynı anda kabul etmemizin getirisidir. Burada itiraz getirilebilecek öncüller 5 ve 6 numaralı olanlardır.Birkaç eleştiriye bakalım
Eleştiri 1) Sadece ilüzyonizm değil hata teorisi de kabul edilebilir denebilir.Yani zamanın aktığının hissine bile sahip değiliz denebilir.Bu çok saçma :D, ilgilenmiyorum.
Eleştiri 2) Tanrı'nın niyetlerine dair bilinmezci tavır takınabiliriz denebilir.Yani, Tanrı'nın belki de ilüzyon olan zamanın akış hissini gerçekmiş gibi sunmasının bir sebebi vardır denebilir.İlk olarak burda kanıt yükümlülüğü B teorisini savunan Klasik Teistlerdedir.Mesela ne tür sebepler olabilir? Sebepler sayılamazsa bu da tezimin güçlülüğüne işaret eder.
Eleştiri 3) Zamanın akma hissine dair gerekli nörolojik bulgular ve teknolojide ilerlemeler bir saptamada bulunabilir.Bu yüzden bu zamanın aktığına dair olan his, insanlar tarafından bilinebilir. Buradaki sorun, gerçekten nöral mekanizmaların bunlara dair saptamalarda bulunamayacağıdır.Farz edelim ki X ve Y adında iki beyin bölgesinin etkileşimi sonucunda var olan gerçekliği bir zamanın akışına tekabül ettiği hissini yaşıyoruz.Peki, bu hissin ilüzyon olmadığı söylenebilir mi? Hayır, çünkü bu durum evrimsel süreçteki bir adaptasyon (veya yan ürün) mu yoksa gerçekliğin böyle olmasının bir sonucu mu bilinemez. Hatta anları bir akış içinde değil de durağan fotoğraf kareleri gibi algılayan insan vakaları vardır. İnsanların epistemik yetileri ve bilim bu duruma dair saptama yapmak için yetersizdir. Bu yüzden zamanın akma hissine dair analizimiz yetersizdir.
Sonuç
Makul bir pozisyon; bu ilüzyon, aslında fiziksel olmayan bir gerçekliğin içsel zamanına işaret eder şeklindedir.Bu durumda bile Omnitemporal Tanrı'yı veya Zamansal Tanrıyı kabul etmiş oluruz. Klasik Teizmin buradan da alacak payı yok gibi gözükmektedir.
Yorumlar
Yorum Gönder